Öte yandan mayıs sonrasında girilmesi beklenen dezenflasyon döneminin ardından TÜFE’nin yıl sonunda yüzde 36 seviyesine inmesi bekleniyor. Ancak, TCMB’nin açıklamalarından anlaşıldığı üzere, en az yüzde 45’lik faiz oranı enflasyon seviyesinde ikna edici bir gerileme görülene dek bizimle olacak. Yüksek faiz oranı ve yüksek enflasyon görülecek bu dönem, bazı sektörleri ve bu sektörlerde faaliyet gösteren Borsa İstanbul’da (BIST) işlem gören şirket hisselerini etkileyecektir.
Fiyat baskılarının arttığı dönemlerde, hisse senetlerine ve diğer yatırım araçlarına olan ilgi genellikle artma eğilimindedir. Bunun sebebi, günlük tabir ile “durduğu yerde değer kaybeden” paranın, enflasyonist baskılara karşı yatırım araçlarıyla ve bilhassa borsayla korunmaya çalışılmasıdır. Yatırım eğiliminin yükselmesi sebebiyle, enflasyonun yükseldiği dönemlerde BIST’in de enflasyonla birlikte yükselişe geçtiğini söylemek yerinde olur.
Yüksek faiz dönemleri ise borçlanma maliyetlerini yükseltmesi ve para arzını azaltması sebebiyle genellikle şirketler açısından zor geçen dönemlerde piyasadaki risk iştahının düşmesine yol açmaktadır. Ancak bu konuda istisnalar da bulunmaktadır. Bu istisnalardan birini İktisatçı Mahfi Eğilmez şöyle açıklıyor: “Normal koşullarda faizler ve borsa ters orantılıdır; yani biri artarsa öbürü düşer. Ne var ki bunun da istisnaları var. Eğer borsadaki hisse senetlerinin değerleri, yabancı para cinsinden geçmiş değerlere göre düşük kalmışsa o zaman bu ters görünen durum ortaya çıkabilir. Kurların yükselmesi hisse senetlerinin yabancı para cinsinden daha da ucuzlamasına ve talebin artmasına yol açabilir.”. Türkiye’de kurların sürekli yükseldiği düşünülürse Eğilmez’in sözünü ettiği bu istisnai durum daha iyi anlaşılabilir. Faizlerin genel seçimler sonrasında yükselmeye başladığı ülkemizde de BIST 100 endeksinin 2024 yılına yükselişle başladığı ve 9500 puana adım adım yaklaştığı görülmektedir.
Perakende ticaret sektörü, yüksek enflasyon dönemlerinden nispeten olumlu etkilenen sektörlerden biri olarak gösterilebilir. Enflasyonun yüksek olduğu dönemlerde bile talep artışı görülen, fiyat artışlarını tüketiciye çabucak yansıtabilmesi sebebiyle fiyatlama gücünü de yüksek tutabilen perakende ticaret şirketleri bu dönemde yatırımcılar tarafından talep görebilir.