Türkiye'nin tamamında görülen ve sulak alanlarda sürüler halinde böcekler, böcek larvaları, küçük balıklar, amfibiler ile beslenen çeltik kuşu (plegadis falcinellus), Hevsel'i son zamanlarda mesken tutan kuşlardan. 

Hevsel’de sazlık alanları mesken tutanlardan biri de hemen hemen her bölgede yaşayan sarı ayaklı ya da saz tavuğu (gallinula chloropus) olarak bilinen tavuk. 

Her bölgede yaşayan ağaçkakan da son zamanlar da Hevsel'in daimi misafiri olurken, kırlangıçların da uğrak mekanı ve üreme alanı haline geldi. 

Dicle Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölüm Başkanı ve Kuş Bilimci Prof. Dr. Ahmet Kılıç, Hevsel'deki çeşitliliğin artmasının nedeni olarak küresel ısınmaya işaret ediyor. Kılıç, "Dicle Vadisi, aslında Hevsel Bahçeleri ya da Diyarbakır’daki kısmıyla bir kuş cenneti özelliği atfediliyor. Bu yıllardan beridir öyle. Kuşların yuvadan ayrılması, onun dışında bölgede ciddi bir kuraklık var. Bazı dereler, çaylar, göletler kurudu. Dicle Nehri, deyim yerindeyse bir vaha özeliği arz ediyor. Kuşlar bu nedenlerden dolayı buraya özelikle yoğunlaşıyorlar" diye konuştu.