TÜKETİM MALLARI İTHALATI YÜZDE 34 ARTIŞ GÖSTERDİ

Dış ticaret dengesinde olumlu gelişmeler yaşanıyor. Bu gelişmenin olumluluğu sadece dış açığın, yani ihracatın ithalatı karşılama oranının bir parça daha iyiye gitmesi... Ancak ithalatın bileşenlerine baktığımızda sağlıklı bir gelişmeden söz etmek hiç mümkün değil. Böylesi ekonomik kriz ortamlarında beklenen, ithalatta tüketim mallarının oranının düşmesidir, oysa ki Türkiye’nin ithalatında tüketim mallarının payı giderek artıyor. Nisan ayında dış ticaret açığı yükselişe geçerken tüketim malı ithalatı da yeni rekor seviyeye yükseldi.

Ticaret Bakanlığı’nın öncü verilerine göre, Türkiye nisan ayında toplamda 29.2 milyar dolar ithalat yaparken, tüketim malı ithalatı ise 4.9 milyar dolar olarak kaydedildi. Bu dönemde, tüketim malı ithalatı yüzde 34 arttı. Son artışla birlikte tüketim malı ithalatı nisan ayındaki toplam ithalatın yüzde 16.6’sını oluşturdu. Aynı dönemde hammadde ithalatı yüzde 0.9 azaldı. Yatırım malları ithalatı ise yüzde 3.5 artış kaydetti. Nisan ayıyla birlikte son 12 ayda yapılan tüketim malı ithalatı 50.9 milyar dolara çıktı. Böylelikle tüketim malı ithalatında yeni tarihi zirve kaydedildi. Tüketim malları ithalatında tek tek ürün kalemlerini ayrıca incelemek gerek, ancak görünen o ki artık Türkiye ucuza üretim yapmakta da sıkıntı çekiyor. Söz gelimi ithalatta kırmızı etin payını çok merak ediyorum. Aynı şey, diğer tarımsal ürünler için de geçerli. Palyatif yöntemlerle iç piyasadaki fiyatları bir nebze baskılamak için bu yapılıyorsa, ülke ekonomisine yapılacak kötülüklerin en büyüklerinden biri olur.

ASGARİ ÜCRET AÇLIK SINIRININ ALTINDA

Türk-İş’in açıkladığı ‘Açlık ve Yoksulluk Sınırı’ araştırmasına göre, nisan ayında Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin sağlıklı, dengeli ve yeterli beslenebilmesi için yapması gereken aylık gıda harcaması tutarı ya da bilinen adıyla açlık sınırı 17,725 TL’ye yükseldi. Bu hesaba göre, 17,002 TL’lik asgari ücret bu yıl ilk kez açlık sınırının altında kaldı. Araştırmaya göre, gıda harcamasıyla giyim, konut (kira, elektrik, su, yakıt), ulaşım, eğitim, sağlık ve benzeri ihtiyaçlar için yapılması zorunlu diğer aylık harcamalarının toplam tutarı ya da diğer adıyla yoksulluk sınırı 57,736 TL’ye yükseldi. Aynı araştırmaya göre, bekâr bir çalışanın ‘yaşama maliyeti’ de aylık 22,991 TL oldu. Türk-İş’in verilerine göre, nisan ayında mutfak enflasyonu da hızlandı. Bu dönemde Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin gıda için yapması gereken asgari harcama tutarındaki artış bir önceki aya göre yüzde 5.55 oranında gerçekleşti. Son oniki ay itibarıyla değişim oranı ise yüzde 74.88 olarak hesaplandı. Ülkemizde açlık sınırı, diğer gelişmiş ekonomilerle kıyaslandığında, sürünme sınırı!.. Yoksulluk sınırını ise artık bazı Afrika ülkeleriyle kıyaslamak zorundayız. Hele ki bekar bir çalışansanız işiniz daha da güç, tabii evli ve iki çocuklu ve asgari ücrete talim eden bir çiftseniz, artık hiçbir aritmetik hesapla yaşam standardınızı hesaplamak mümkün değil. Gıda, giyim, barınma, sağlık ve eğitimdeki fiyat artışlarının diğer kalemlerin çok daha üzerinde olması, bu enflasyonist ortamda sadece dar gelirlilerin değil orta gelirlilerin de insani yaşam kalitesini tümüyle ortadan kaldırıyor. 

İSTANBULLU BORÇ İÇİNDE YÜZÜYOR

Enflasyonu en acılı biçimde yaşayan İstanbullular, temel gereksinimlerini ancak borçlanarak karşılayabiliyorlar. Ve bu borç yükü altında, her geçen gün borçları çevirme imkanı biraz daha kısıtlanıyor. İstanbulluların gündeminde ilk kez yerel seçimler sayesinde, geçim sıkıntısı ikinci plana düşebildi. Şimdi yine aynı dertle yüzleşecekler. İstanbul Planlama Ajansı (İPA), ‘İstanbul Barometresi Mart 2024’ raporuna göre, mart ayında İstanbulluların yüzde 65.9’u İstanbul’un gündeminin 31 Mart yerel seçimleri olduğunu söylerken, yüzde 20.4’ü ise ekonomik sorunları belirtti. Rapora göre, İstanbulluların yüzde 52’si kredi kartı borcunun asgari veya daha az miktarını ödeyebiliyor. İstanbul’da kredi kartı sahiplerinin yüzde 33,9’u borcun asgari tutarını ödeyebildiğini belirtirken, yüzde 5.4’ü asgari tutarla borcun tamamı arasında bir miktarda, yüzde 4.1’i asgariden az miktarda ödeme yapabildiğini belirtti. Kredi kartı sahiplerinin yüzde 8.6’sı ise kredi kartı borcunu hiç ödeyemediğini ifade etti. İstanbulluların yüzde 17.9’u bazı ödemeleri yapamadığını ve borca girdiğini, yüzde 13.7’si aslında pek geçinemediğini, yüzde 47.4’ü kıt kanaat geçinebildiğini ifade etti. Katılımcıların yüzde 60.9’u satın aldığı gıda miktarının azaldığını belirtirken, yüzde 97.8’i ekonomik sebeplerle gıda çeşidini azalttığını belirtti.