Bununla birlikte, 13,2 milyar yıldan daha uzun bir süre önce süper kütleli bir kara deliğin ortaya çıkmış olması ve büyüdüğünün görülmesi, çok da şaşırtıcı değil. Erken evrende bundan çok daha büyük kara delikler tespit edildi. Büyük Patlama’dan 690 milyon yıl sonra oluştuğu tespit edilen bir kuasar galaksisi olan ‘J1342 + 0928’, 800 milyon Güneş’in gücüne sahip süper kütleli bir kara delik barındırıyor. Büyük Patlama’dan 670 milyon yıl sonra ortaya çıkan J0313-1806’daki kara delik Güneş’ten 1,6 milyar kat daha güçlü.
BULGULAR BİR GEÇİŞ AŞAMASINA İŞARET EDİYOR
Bu kuasarların her ikisinde de hakim olan güç AGN emisyonuydu. Larson ve meslektaşları, CEERS 1019’un temsil ettiği şeyin bir ara evre olduğunu düşünüyor: Bu, daha sonra bulunan, daha büyük ve AGN’nin hâkim olduğu galaksiler ile bu galaksilerin ve kara deliklerinin ilk etapta oluşmaya başladığı süreç arasındaki bir nokta.
Larson, konuyla ilgili olarak şu değerlendirmeyi yaptı: “Bu galaksilerde bulunan kara deliklerin evrenin yaşamının başlarında nasıl bu kadar büyüyebildiğini bilmiyorduk ve hâlâ bilmiyoruz. Yani keşfettiğimiz şey, bunların atası olabileceğini düşündüğümüz ya da bu akıl almaz derecede büyük kuasarlara dönüşen bir şeydi.”
Araştırmacılar, CEERS 1019’da bulunan süper kütleli kara deliğe baktıklarında, nesnenin evrendeki ilk yıldızlardan biri gibi devasa bir nesnenin çöküşü sonucunda ortaya çıktığını düşündü. Bu yıldızlar, şu anda gördüğümüz yıldızlara kıyasla aşırı derecede büyüktü. Hâl böyleyken, buna benzer bir çöküşten doğan kara delik, süper kütleli olma doğrultusunda bir başlangıç yapmış olmalıydı.
Ne var ki bir miktar desteğe ihtiyacı vardı. Bu yardım, periyodik ‘süper Eddington birikimi’ biçiminde olabilirdi. ‘Eddington sınırı’, kara deliklerin büyüyebileceği en yüksek sürdürülebilir oranı tespit eder. Madde, bir diskin merkezinde yer alan kara deliğin etrafında dönerken bir lavabodan aşağı akan su gibi kara deliğe doğru çekilir.
'EZBER BOZAN' BİR BULGU
Eddington sınırının üzerinde, maddeler o kadar hızlı hareket eder ki kara deliği çevrelemek yerine uzaya savrulur. ‘Süper Eddington birikimi’ yalnızca kısa süreliğine mümkün olabilir. Buna karşın, ekibin yaptığı modellemede, CEERS 1019’un merkezinde yer alan kara deliğin büyümesine yardım eden patlamalarda bunun mümkün olabileceği görüldü. CEERS araştırma ekibinin üyesi ve New York’taki Rochester Teknoloji Enstitüsü’nden astronomi uzmanı Ceyhan Kartaltepe, “Bu mesafelerde kaydedilen görüntülerde, bu kadar çok yapı görmeye alışkın değiliz” dedi.
“Bu galaksinin kara deliğinde gerçekleşen aktiviteyi körüklemekten, kısmen bir galaksi birleşmesi sorumlu olabilir ve bu da yıldız oluşumunun artmasına yol açabilir.”