Mars'ta koloniler: Cırcır böceği yememiz gerekebilir

Elon Musk'ın Mars'ta bir milyon insan görme hayali büyük ihtimalle yakın bir gelecekte gerçekleşmeyecek. Ancak, bu nüfusa 100 yıl içinde ulaşmak mümkün.
Gobi Çölü'nde Mars simülasyon üssü.

Dirk Schulze-Makuch

Her ikisi de Central Florida Üniversitesi’nde görevli olan Kevin Cannon ve Daniel Britt tarafından yayınlanan yeni bir modelleme çalışmasına göre, 100 yıl içinde, Mars’ta sürdürülebilir ve kendi kendine yeten bir milyon kişilik bir nüfusa ulaşmak mümkün.

Çalışmada, SpaceX şirketinden Elon Musk’ın kabataslak biçimde çizdiği, yaklaşık 12 kişinin Mars’a inişiyle başlayan ve sonrasında yaklaşık her 26 ayda bir gerçekleşecek yeni uçuşlarda 100 ilâ 200 yolcu taşıyan birden fazla geminin gönderildiği bir plandan yararlanıldı. Nüfus artışının hem göç, hem de Mars’taki doğumlarla sürdürülmesi öngörülüyor.

EN KRİTİK MESELE BESİN TEDARİKİ

Cannon’ın ve Britt’in çalışmalarına dayanarak, Mars yerleşimi için gerekli olan beş büyük ‘ihtiyaç malzemesinden’ dördü -enerji, su, oksijen ve yapı malzemeleri- ekonomik biçimde ve işe yarar miktarlarda Mars yüzeyinden çıkarılabilir. Buna karşın, besinleri Mars’taki hammaddelerden elde edemeyiz. Bu durumda gıda sorunu nasıl çözülebilir? Yazarlar, büyüyen bitkiler, böcek yetiştiriciliği ve hücresel tarımı öneriyorlar.

Geçmişte de genellikle bitkiler önerilmişti; fakat bu kadar çok insanı besleme konusunda yüksek kalorili bitkiler yetiştirmek kritik bir karar olacaktır. Böcek yetiştiriciliği de çok kullanışlı olabilir; zira arazi birimi başına büyük miktarda kalori elde edilmesini sağlar. Özellikle de ‘ev tipi cırcır böcekleri’ bu amaca uygun ve zaten bugün bazı tahıl gevreği ve kuru meyvelerle yapılan kahvaltı karışımlarında (granola bar) kullanılıyor.

Biyo-reaktörlerde üretilen hücrelerden, protein açısından zengin gıdalar da elde edilebilir. İlginç bir şekilde, Mars’ta, hücrelerden üretilen etler yerine balık tercih edilebilir; zira balıklar, sıcak-kanlı hayvan hücreleri için gereken 37 dereceye kıyasla daha düşük ısılarda (20 santigrat dereceye yakın) muhafaza edilebilir.

GÖRÜNDÜĞÜ KADAR KOLAY DEĞİL

Bu fikirleri ve öngörüleri çok ilginç buluyorum. Fakat teknolojide daha fazla ilerlemeler yaşansa bile, Mars’ta yaşamak göründüğü kadar kolay olmayabilir. Kızıl Gezegen’deki tortularda bol miktarda bulunan ‘perkloratlar’* ve diğer kimyasallar nedeniyle, Mars topraklarında bitki yetiştirmek çok zor olabilir.

Aslında, aynı yazarların gerçekleştirdiği farklı bir çalışmada, bitkiler hızla öldü ve Mars’ta bulunana benzer şekilde simüle edilen (bilgisayar ortamında canlandırılan/ç.n.) topraktaki solucanlar boğuldu.

O halde biyolojiyi değerlendirmeliyiz. Mars’ın yerçekiminin Dünya’da maruz kaldığımızın yalnızca yüzde 38’i düzeyinde olduğu göz önünde bulundurulduğunda, insanların Mars’ta kolayca çocuk sahibi olup olamayacağı hiçbir şekilde bilinmiyor. İnsan vücudu yeryüzü koşullarına göre gelişmiştir ve temel bir fiziksel değişmez, biz insanların alışık olduklarının yalnızca üçte biri düzeyinde olduğunda, beklenmeyen yan etkiler ortaya çıkabilir.

DÜNYA YAŞAMINA DA KATKI SAĞLAYABİLİR

Marslı çiftçiler, ürünlerini yok eden ve Mars’ta büyük bir açlığa neden olan bilinmeyen bitkisel hastalıklar da dahil olmak üzere başka sorunlarla karşı karşıya kalabilirler.

Öte yandan, Mars’ta verimli ve sürdürülebilir bir gıda üretimi için geliştirilen teknolojiler, Dünya’da yaşanan iklim değişikliğine uyum sağlayabilen çok daha fazla insan için çeşitli faydalar sağlayabilir ve bu nedenle tüm uygarlığımız açısından paha biçilmez hale gelebilir.

Musk’ın Mars’ta bir milyon insan görme hayali büyük ihtimalle yakın gelecekte gerçekleşmeyecek. Ancak, NASA Gezegen Koruma Bağımsız İnceleme Kurulu’nun en son tavsiyelerinin ardından, daha makul bir şekilde ele alınabilir ve bu durum, -Mars’ta gezegene özgü yaşam bulunmasının beklenmediği- belirli bölgelere iniş yapılırken daha düşük sterilizasyon gereksinimine yol açabilir.Eğer insanlar Mars’a giden yolcu gemilerine binip orada evler inşa etmeye başlarsa, bunlar alanlar yerleşmelerini beklediğimiz yerler olacak.

*Perkloratlar, ClO4− formülüyle gösterilen bir kimyasal köktür. Perkloratlar, perklorik asitin tuzlarıdır. Perkloratlar özellikle tıpta tiroid bezleri tedavisinde kullanılmaktadır. Bunlarla beraber, hava yastığı ve havai fişek gibi bazı ürünlerde perkloratlar kullanılırlar.

Yazının aslı Air Space Mag sitesinden alınmıştır. (Çeviren: Tarkan Tufan)