Mehmet Bayrak’tan Kürt diplomasi tarihi
Tarihçi yazar Mehmet Bayrak, Kürtlerin tarihinde diplomatik girişim ve yazışmaları, “Ateş-Kan-Barut Günlerinde Kürt Diplomasisi” kitabında birleştirdi.
DUVAR - Tarihçi yazar Mehmet Bayrak, Kürtlerin
tarihinde yaşanmış diplomatik girişim ve yazışmaları “Ateş Kan
Barut Günlerinde Kürt Diplomasisi” adıyla kitaplaştırdı. Özge
Yayınları'ndan çıkan kitapta, 1865’te Dersim’de oluşturulan “Kürt
Ermeni İstiklal Komitesi”nin İstanbul’daki hükümete verdiği
“Talepler Dilekçesi”nden, Abdurrahman Bedirxan’ın 1900’de
yayımladığı “Kürdistan Kıyamı” konulu broşürüne ve Kürt Özgürlük
Örgütü XOYBÛN’un öncüleri tarafından oluşturulan Azadî Cemiyeti’nin
faaliyetlerine ve diasporada resmen kurulan XOYBÛN’un diplomatik
broşürlerine kadar birçok tarihi bilgi ve belge yer alıyor.
'DEVLET AKLINI' ORTAYA KOYUYOR
Mezopotamya Ajansı'nın haberine göre, Bayrak,
kitabında yer verdiği sınırlı yayınların ötesinde devletin gizli
dokümanlarından ulaştığı önemli kaynakları, “Kaynaklar devlet
aklının resmiyette ne kadar ret ve inkarcı, gizli palanda ne kadar
itirafçı ve kabulcü olduğunu tüm çıplaklığıyla ortaya koyuyor”
notuyla paylaşıyor. Bayrak, iki kısımdan oluşan kitabın ilk
kısmını, inceleme araştırmaya ayırırken ikinci kısımda diplomasi
belgeleri olan broşür, memorandum, muhtıra, mektup ve bildirilere
yer veriyor.
Bayrak, kitabında, Malazgirt’ten sonra Kürt Türk ilişkilerinin
anlatımıyla başlayıp, 1925’ten sonra ülke dışına çıkmak zorunda
kalan birçok Kürt aydınından biri olan Dr. Nureddin Zaza’nın yaşamı
ve anılarıyla Kürt diplomasisine ışık tutuyor. Yer yer
resimlere de yer verilen kitapta Bayrak, Kürt sorununun
duyurulmasından önemli işlevi bulunan kişileri ve gerçekleştirilen
diplomatik görüşmeleri belgesel planda 21’inci yüzyıla taşıyor.
NAZIM HİKMET VE YAŞAR KEMAL
Nazım Hikmet ve Yaşar Kemal’in Kürt sorununa ilişkin görüşleri
de kitapta yer buluyor. Ayrıca, Nazım Hikmet’in 1962’de Kamuran
Bedirxan’a gönderdiği Kürt sorununa ilişkin mektuba ve 1992 yılında
Yaşar Kemal’in Apê Musa’nın katledilmesi dolayısıyla Ankara’da
düzenlenen bir konferansta Kürt sorununa dair yaptığı konuşmanın
bir kısmı kitabın arka kapağında yer alıyor.